HPV Aşıları

HPV Aşıları   

  Servikal kanserden (rahim ağzı kanseri) korunmada bilimsel ve halk sağlığı alanındaki en         önemli gelişmelerden birisi de HPV aşısının klinik kullanıma girmesidir. Serviks kanserlerinin ve kanser öncesi lezyonların çok büyük oranda HPV enfeksiyonuna bağlı gelişen lezyonlar olmaları nedeniyle, HPV ye karşı geliştirilen aşının toplumda HPV enfeksiyonu,  ve serviks kanseri sıklığını azaltma potansiyeli olması doğaldır. HPV laboratuar şartlarında üretilemediği için, klasik aşılar gibi inaktif canlı virüs veya zayıflatılmış virüs aşısı üretmek olanaksızdır. Bu nedenle profilaktik HPV aşıları rekombinant DNA teknolojisinden faydalanılarak, virüs benzeri partiküller (VLP) oluşturularak üretilmektedir.  Bu DNA içermeyen VLP ler herhangi bir onkojenik ya da enfeksiyöz materyal içermeyen boş viral kapsidlerdir. İmmünolojik olarak HPV ye benzerler ve uygulama sonrası özgün antikor sentezine yol açarlar.

HPV ye karşı benzer teknoloji ile üretilmiş iki tip aşı vardır: dörtlü (GARDASİL) ve ikili (CERVARİX) aşı. Dörtlü aşı (Gardasil-MSD) HPV 6,11,16 ve 18 benzeri VLP ler içerirken, ikili aşı (Cervarix-GSK) HPV 16 ve 18 benzeri VLP içermektedir.

Klinik çalışmalar HPV aşılarının etkili ve güvenli olduklarını göstermiştir. Yapılan klinik çalışmalarda aşı sonrası antikor düzeylerinin genç bireylerde (9-15 yaş) daha ileri yaştaki bireylere (25-45 yaş) oranla daha yüksek olduğunu göstermiş ancak aşı uygulaması tüm yaş gruplarında yeni HPV enfeksiyonunu engellemekte oldukça başarılı bulunmuştur. Dörtlü aşı 24-45 yaş grubundaki kadınlarda yüksek riskli yeni HPV enfeksiyonlarının %90 ını engellemiştir. Dörtlü aşı (Gardasil), genç, seksüel olarak aktif kadınlarda genital siğil ve kanser öncüsü vulvovajinal lezyonların engellenmesinde %100, rahim ağzında yeni enfeksiyonların engellenmesinde ise %98 etkili bulunmuştur . Buna karşın, aşılanma öncesinde aşının içerdiği HPV tipleri ile zaten enfekte olmuş ya da hastalık gelişmiş kadınların da dahil edildiği toplulukta yapılan çalışmada ise dörtlü aşı kanser öncüsü lezyonlarının engellenmesinde %44, genital siğil ve diğer vulvovajinal lezyonların engellenmesinde %73 etkili bulunmuştur.

 HPV aşılarının, HPV enfeksiyonu ya da HPV ilişkili hastalıklar üzerinde herhangi bir tedavi edici etkisi ise gösterilememiştir.

Üç doz olarak yapılan aşı uygulaması sonrası koruyucu etkisinin en az 5 yıl süreyle devam ettiği gösterilmiş, model çalışmalarda ise antikor düzeylerinin en az 12 yıl süreyle doğal enfeksiyona bağlı gelişen antikor düzeylerinden daha yüksek devam edeceği düşünülmektedir. İmmün hafıza aşının ilk üç dozuyla gelişmekte (0-2 ve 6. ayda), aşılanmayı takiben 60. ayda yapılan tek bir hatırlatma dozunun  immün sistemde çok güçlü bir yanıtla antikor düzeylerinde çok belirgin bir artışa yol açtığı gösterilmiştir.

HPV16 ve 18 VLP içeren ikili aşının aynı zamanda HPV 45 ve 33 e karşı da kısmi bir koruma sağladığı, HPV 6-11-16 ve 18 VLP içeren dörtlü aşının ise aşının içermediği 10 farklı yüksek riskli HPV tipine bağlı enfeksiyonlardan %27 koruma sağladığı gösterilmiştir.

Dörtlü aşının (GARDASİL) bugün HPV ilişkili serviks, vajen, vulva ve anüs kanserlerinden kısmi koruma sağladığı gösterilmiştir.

Dörtlü aşı gebelikte B kategorisinde kabul edilir, gebelikte kullanımı ile ilişkili fetal kayıp ya da anomali bildirilmemiştir. Aşılanma protokolü sırasında gebe kalan kadınlar aşı rapellerine gebelik sırasında da devam edebilirler.

HPV aşıları ile ilgili herhangi bir ciddi yan etki bildirilmemiştir. Sistemik halsizlik, düşük ateş, enjeksiyon yerinde kızarıklık ve hafif şişme görülebilir. Günümüze kadar yapılan milyonlarca doz aşıdan sonra en çok bildirilen yan etki ise bazı hastalarda aşı sonrası bayılma olmuştur. Aşılar oldukça güvenli olarak kabul edilmektedir.

Günümüzde öncelikle 9-26 yaş grubundaki tüm kadınların (birçok ülkede 9-45 yaşlar arası, hatta 9 yaş üzeri tüm kadınlar) HPV DNA testi ya da pap-smear bakılmasına gerek olmadan aşılanması önerilmektedir. Aşılanmış hastalarda serviks kanseri tarama protokolü devam etmelidir (aşının içermediği HPV tiplerine bağlı gelişebilir).

Önerilen aşılama protokolü 0-2 ve 6. aylarda olmak üzere 3 dozdur. İlk iki dozun arasında en az 4 hafta, ,ikinci ve üçüncü dozlar arasında ise en az 12 hafta süre geçmelidir.

HPV aşıları zeminde var olan HPV enfeksiyonunu ve HPV ilişkili lezyonları tedavi etmediği için, aşıların HPV ilişkili hastalıklardan koruyucu etkisi genç yaşlarda daha belirgindir. İleri yaşta cinsel aktif kadınlarda (>25 yaş) aşının koruyucu etkisi doğal olarak azalmakta ve tarama testlerine (pap-smear) mutlaka devam edilmelidir.

   

 
 

Danışma Hattı

  • Uğur Mumcu cad. 17/2 Gaziosmanpaşa / ANKARA.
  • 0 (312) 447 77 97
  • 0 (312) 437 41 62
  • 0 (312) 446 35 32

UYARI

Bu sitede yer alan tıbbi bilgiler sadece bilgilendirme amaçlıdır. Özel durumlarınız ve sorularınız için İletişim linkinden formu doldurunuz.